Quạt cắt gió là gì? Cấu tạo, nguyên lý hoạt động, ứng dụng

08/15/2026 Nguyễn Công Nghị 12 lượt xem
Chia sẻ:

Quạt cắt gió hay còn gọi là quạt chắn gió, thường được lắp phía trên cửa ra vào để tạo màn khí, hạn chế bụi, côn trùng và sự trao đổi không khí giữa bên trong với bên ngoài. Để hiểu rõ hơn về quạt cắt gió là gì cũng như nguyên lý hoạt động và ứng dụng của thiết bị hãy cùng tham khảo chi tiết trong bài!

Quạt cắt gió là gì?

Quạt cắt gió hay quạt chắn gió là thiết bị tạo ra một luồng không khí liên tục, có hướng kiểm soát và vận tốc phù hợp để hình thành “màn chắn khí” tại cửa ra vào. Thiết bị thường được lắp theo phương ngang phía trên cửa, cũng có thể lắp dọc bên hông hoặc bên dưới cửa tùy thiết kế công trình.

Khác với cửa kính, cửa cuốn hay rèm nhựa, quạt cắt gió không tạo ra vách ngăn vật lý. Người và hàng hóa vẫn có thể di chuyển qua cửa thuận tiện, trong khi luồng khí từ quạt giúp giảm sự trao đổi không khí giữa hai khu vực. Vì vậy, thiết bị thường xuất hiện tại cửa hàng, siêu thị, nhà hàng, nhà xưởng, kho hàng, kho lạnh và các khu vực có tần suất mở cửa cao.

Quạt cắt gió hay quạt chắn gió là thiết bị tạo ra luồng không khí liên tục
Quạt cắt gió hay quạt chắn gió là thiết bị tạo ra luồng không khí liên tục

Cấu tạo của quạt cắt gió

Dáng vẻ bề ngoài của quạt cắt gió tương tự như chiếc điều hòa nhiệt độ. Tùy từng hãng sản xuất cũng như model mà cấu tạo sản phẩm có thể khác nhau. Tuy nhiên, về cơ bản, một chiếc quạt chắn gió thường gồm các bộ phận sau:

Khung vỏ

Khung vỏ là phần bao bọc bên ngoài, tạo nên hình dạng và độ chắc chắn cho toàn bộ thiết bị. Bộ phận này thường được thiết kế dạng dài, phù hợp với chiều rộng cửa và có thể lắp theo phương ngang phía trên cửa hoặc theo phương dọc ở cạnh cửa.

Vật liệu khung vỏ có thể là thép sơn tĩnh điện, thép mạ kẽm, inox hoặc hợp kim nhôm tùy dòng sản phẩm. Nhiệm vụ của khung vỏ là bảo vệ động cơ, cánh quạt và hệ thống điện bên trong. Giữ cố định các bộ phận trong quá trình vận hành. Đồng thời hạn chế bụi bẩn và va chạm trực tiếp với linh kiện bên trong.

Động cơ

Động cơ là bộ phận cung cấp năng lượng để cánh quạt quay và tạo ra luồng không khí đi qua cửa. Khi cấp điện, động cơ truyền chuyển động đến cánh quạt, giúp thiết bị hút không khí từ phía trong vỏ rồi đẩy ra ngoài qua cửa gió.

Quạt cắt gió dân dụng thường có động cơ công suất vừa phải, phù hợp với cửa hàng, văn phòng hoặc nhà hàng. Trong khi đó, quạt công nghiệp có thể sử dụng nhiều động cơ để tạo lưu lượng gió lớn cho cửa rộng, cửa cao hoặc khu vực thường xuyên chịu tác động của gió bên ngoài.

Cánh quạt lồng sóc dạng ly tâm

Cánh quạt lồng sóc dạng ly tâm là bộ phận tạo và tăng tốc dòng không khí trong nhiều mẫu quạt cắt gió. Thiết kế này gồm nhiều cánh nhỏ bố trí quanh một bánh công tác, tạo hình tương tự lồng sóc. Ưu điểm của cánh quạt ly tâm dạng lồng sóc là có thể tạo áp suất và lưu lượng gió phù hợp cho các cửa ra vào cần luồng khí mạnh, ổn định.

Cửa gió

Cửa gió, còn gọi là cửa thổi hoặc khe phun gió, là nơi không khí được đưa ra ngoài thiết bị. Bộ phận này thường nằm ở mặt dưới của quạt cắt gió khi thiết bị được lắp phía trên cửa. Quạt cắt gió thường có hai cửa là cửa thổi gió và cửa hút gió. Cửa hút gió đưa không khí vào bên trong quạt. Cửa thổi đẩy luồng gió mạnh ra ngoài tạo thành màn chắn không khí vô hình giữa hai môi trường có nhiệt độ khác nhau.

Remote điều khiển từ xa

Remote điều khiển từ xa giúp người dùng vận hành quạt mà không cần tiếp cận trực tiếp với thiết bị, đặc biệt hữu ích khi quạt được lắp ở vị trí cao. Tùy từng model, remote có thể là điều khiển cầm tay, bộ điều khiển gắn tường hoặc bảng điều khiển kết nối với bo mạch bên trong quạt.

Cấu tạo cơ bản của quạt cắt gió
Cấu tạo cơ bản của quạt cắt gió

Nguyên lý hoạt động của quạt chắn gió

Quạt cắt gió hoạt động dựa trên nguyên lý tạo ra một màn khí liên tục tại khu vực cửa. Khi động cơ được khởi động, năng lượng từ động cơ làm quay cánh quạt lồng sóc dạng ly tâm. Cánh quạt hút không khí vào bên trong thiết bị, sau đó đẩy không khí qua cửa thổi với vận tốc cao và tạo thành luồng khí hướng xuống.

Luồng khí này hình thành một “bức màn không khí” vô hình, giúp phân tách tương đối môi trường bên trong và bên ngoài cửa. Nhờ đó, quạt có thể hạn chế sự xâm nhập của bụi bẩn, côn trùng, khí nóng, khí lạnh và các tác nhân từ bên ngoài, đồng thời giảm trao đổi không khí qua cửa khi cửa thường xuyên mở.

Phân loại quạt cắt gió

Quạt cắt gió có thể được phân loại dựa trên hướng thổi, số lượng động cơ và kích thước thiết bị. Mỗi loại phù hợp với một kiểu cửa, chiều cao lắp đặt và điều kiện vận hành khác nhau.

Theo hướng gió thổi

  • Quạt cắt gió ngang: Thường lắp phía trên cửa, tạo luồng khí thổi từ trên xuống, phù hợp với cửa hàng, nhà hàng, siêu thị, nhà xưởng.
  • Quạt cắt gió dọc: Lắp ở một hoặc hai bên cửa, tạo luồng khí theo phương ngang, phù hợp với những vị trí hạn chế không gian phía trên cửa.

Theo số lượng động cơ

  • Quạt 1 động cơ: Kết cấu nhỏ gọn, công suất vừa phải, phù hợp với cửa có kích thước nhỏ và trung bình.
  • Quạt 2 động cơ: Tạo lưu lượng gió lớn hơn, thường sử dụng cho cửa rộng hoặc khu vực cần màn khí mạnh.
  • Quạt 3 động cơ hoặc nhiều động cơ: Công suất và lưu lượng lớn, phù hợp với cửa cao, rộng hoặc các công trình công nghiệp.

Theo kích thước quạt

Quạt chắn gió điều hòa được sản xuất với nhiều kích thước khác nhau, phổ biến từ 0,9 m, 1 m, 1,2 m, 1,5 m, 1,8 m đến 2 m. Tùy theo chiều dài quạt, công suất có thể dao động khoảng 150 – 900W, tạo ra lưu lượng và vận tốc gió khác nhau, phù hợp với các loại cửa có chiều cao khoảng 2 – 6 m.

Tùy theo kích thước, hướng gió thổi… mà quạt cắt gió được phân thành nhiều loại khác nhau
Tùy theo kích thước, hướng gió thổi… mà quạt cắt gió được phân thành nhiều loại khác nhau

Tác dụng của quạt cắt gió là gì?

Quạt cắt gió tạo ra một luồng không khí liên tục tại cửa ra vào, hình thành màn khí vô hình giữa không gian bên trong và bên ngoài. Nhờ đó, thiết bị hỗ trợ kiểm soát sự trao đổi không khí, hạn chế thất thoát nhiệt và giảm lượng bụi bẩn, côn trùng xâm nhập khi cửa đang mở.

  • Hạn chế thất thoát hơi lạnh hoặc hơi ấm: Màn khí giúp giảm sự trao đổi giữa không khí trong nhà và môi trường bên ngoài khi cửa mở. Nhờ đó, không gian sử dụng điều hòa hoặc hệ thống sưởi có thể duy trì nhiệt độ ổn định hơn.
  • Hỗ trợ tiết kiệm năng lượng: Khi lượng khí lạnh hoặc khí ấm thất thoát qua cửa được giảm bớt, hệ thống điều hòa có thể không phải hoạt động bù nhiệt liên tục. Mức tiết kiệm không cố định mà phụ thuộc vào độ chênh nhiệt, tần suất mở cửa, điều kiện gió và việc lựa chọn, lắp đặt quạt đúng kỹ thuật.
  • Hạn chế bụi bẩn từ bên ngoài: Luồng khí thổi với vận tốc phù hợp tạo ra một vùng cản tại cửa, giúp giảm lượng bụi, tạp chất hoặc mảnh vụn theo gió đi vào.
  • Hỗ trợ ngăn côn trùng bay: Màn gió có thể làm cản trở đường bay của ruồi, muỗi, ong và một số loại côn trùng khác tại cửa ra vào.
  • Giảm khí nóng, khí lạnh và hơi ẩm xâm nhập: Tại những cửa thường xuyên mở, quạt cắt gió giúp giảm tác động của luồng không khí bên ngoài lên không gian bên trong. Tác dụng này đặc biệt hữu ích ở cửa kho lạnh, phòng điều hòa, khu vực bảo quản thực phẩm và nhà xưởng.
  • Tăng sự thoải mái cho người sử dụng: Quạt cắt gió giúp hạn chế cảm giác khí nóng, khí lạnh hoặc gió lùa từ bên ngoài khi khách hàng, nhân viên và hàng hóa đi qua cửa.
  • Duy trì lối đi thông thoáng: Không giống cửa kính, cửa cuốn hoặc rèm nhựa, quạt cắt gió không tạo ra vật cản vật lý. Người đi bộ, xe đẩy và hàng hóa vẫn có thể ra vào thuận tiện, phù hợp với siêu thị, nhà hàng, kho hàng và khu vực giao nhận có lưu lượng di chuyển cao.

Ứng dụng của quạt cắt gió 

Quạt cắt gió được sử dụng tại những vị trí có cửa ra vào hoặc ô mở thường xuyên đóng mở, nơi cần hạn chế sự trao đổi không khí giữa hai khu vực.

  • Cửa hàng, siêu thị, trung tâm thương mại: Lắp tại cửa ra vào thường xuyên mở để hạn chế không khí nóng, bụi và côn trùng từ bên ngoài xâm nhập, đồng thời hỗ trợ giảm thất thoát hơi lạnh.
  • Nhà hàng, quán ăn và bếp công nghiệp: Tạo màn khí tại cửa để hạn chế ruồi, côn trùng bay và các tác nhân từ bên ngoài đi vào khu vực chế biến, phục vụ thực phẩm.
  • Kho lạnh, kho mát và tủ đông công nghiệp: Hạn chế thất thoát không khí lạnh khi cửa thường xuyên mở, góp phần duy trì điều kiện nhiệt độ trong khu vực bảo quản.
  • Nhà xưởng, nhà máy: Sử dụng tại cửa nhà xưởng hoặc khu vực giao nhận hàng để hạn chế bụi, gió và sự trao đổi không khí giữa môi trường bên trong với bên ngoài.
  • Khu vực cửa xuất nhập hàng: Quạt cắt gió phù hợp với các cửa thường xuyên mở để vận chuyển hàng hóa, giúp giảm lượng không khí nóng hoặc lạnh thất thoát trong quá trình giao nhận.
  • Phòng sạch và khu vực kiểm soát môi trường: Có thể sử dụng để tạo sự phân tách giữa hai khu vực, hạn chế sự di chuyển của bụi, khí hoặc các chất ô nhiễm trong những ứng dụng yêu cầu kiểm soát môi trường.
  • Cửa sổ giao dịch, cửa phục vụ: Có thể lắp tại các ô cửa hoặc cửa sổ dịch vụ thường xuyên mở, vừa duy trì khả năng tiếp cận thuận tiện vừa hạn chế trao đổi không khí.
  • Khu vực cần hạn chế gió ngoài trời: Màn khí giúp giảm tác động của gió thổi trực tiếp qua cửa, đặc biệt tại những cửa lớn hoặc khu vực thường xuyên mở.
Quạt cắt gió được sử dụng cho các cửa hàng, siêu thị, trung tâm thương mại
Quạt cắt gió được sử dụng cho các cửa hàng, siêu thị, trung tâm thương mại

Hướng dẫn chọn quạt chắn gió phù hợp

Để lựa chọn được quạt cắt gió phù hợp, bạn cần dựa vào các tiêu chí dưới đây:

Chọn quạt theo chiều rộng cửa

Trước tiên, cần đo chính xác chiều rộng ô cửa để chọn chiều dài quạt phù hợp. Chiều dài cửa thổi của quạt nên bằng hoặc lớn hơn chiều rộng cửa để tạo màn khí bao phủ toàn bộ khu vực cần bảo vệ. Với cửa quá rộng, có thể sử dụng hai hoặc nhiều quạt ghép nối thay vì chọn một thiết bị không đủ chiều dài.

Chọn quạt theo công suất

Công suất cần được lựa chọn dựa trên chiều cao cửa, lưu lượng và vận tốc gió, thay vì chỉ chọn quạt có công suất càng lớn càng tốt. Quạt phải tạo được luồng khí đủ mạnh để duy trì màn khí đến khu vực cần bảo vệ. Vì vậy, nên đối chiếu thông số kỹ thuật của nhà sản xuất và điều kiện thực tế trước khi quyết định.

Chọn quạt theo chiều cao lắp đặt

Chiều cao lắp đặt là khoảng cách từ vị trí lắp quạt đến khu vực cuối của ô cửa và có ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng duy trì màn khí. Cửa càng cao thì càng cần lựa chọn model có khả năng tạo luồng khí phù hợp. Không nên sử dụng một model cho mọi chiều cao cửa; cần căn cứ vào chiều cao lắp đặt tối đa được nhà sản xuất công bố.

Lựa chọn quạt cắt gió theo chiều rộng cửa, công suất quạt sao cho phù hợp
Lựa chọn quạt cắt gió theo chiều rộng cửa, công suất quạt sao cho phù hợp

Chọn theo môi trường sử dụng

Mỗi môi trường có yêu cầu khác nhau nên cần xác định rõ mục đích trước khi mua quạt. Với cửa hàng, văn phòng hoặc nhà hàng, có thể ưu tiên thiết bị vận hành êm và phù hợp với cửa ra vào thông thường. Đối với nhà xưởng, kho hàng, kho lạnh hoặc cửa xuất nhập hàng, nên chọn dòng có lưu lượng và khả năng tạo màn khí phù hợp với điều kiện sử dụng.

Chọn quạt theo thương hiệu

Thương hiệu là yếu tố cần xem xét, nhưng không nên chọn chỉ dựa vào mức độ nổi tiếng. Một thương hiệu phù hợp phải có sản phẩm đáp ứng đúng thông số công trình, tài liệu kỹ thuật rõ ràng, linh kiện thay thế và dịch vụ bảo hành đáng tin cậy. Một số thương hiệu quạt cắt gió uy tín trên thị trường mà bạn có thể tham khảo gồm: Hokyto, KyungJin, KDK…

Qua những thông tin trên, hy vọng bạn đã hiểu rõ quạt cắt gió là gì, cấu tạo, nguyên lý hoạt động, tác dụng và cách lựa chọn thiết bị phù hợp. Quạt cắt gió là giải pháp hữu ích giúp hạn chế bụi, côn trùng và sự trao đổi không khí qua cửa. Khi lựa chọn, nên cân nhắc kích thước cửa, công suất, chiều cao lắp đặt và môi trường sử dụng để đạt hiệu quả tốt nhất.

Bài viết liên quan